Harita mühendisliğinin CBS ve yapay zekâ ile dönüşümü: arazi toplulaştırması
Okan Şafak ·
CBS sektörüne 2013'te teknik destek olarak başladım. İlk işlerim Devlet Su İşleri ve Tarım Bakanlığı'nın arazi toplulaştırma projeleriydi. Bugün aynı işi yapay zekâyla yeniden düşünmek mümkün.
Arazi toplulaştırması, parçalı ve dağınık tarım parsellerini birleştirip daha verimli bloklar oluşturmak demek. İş beş aşamada ilerliyor. Her aşamada geleneksel yöntemle yapay zekâ yaklaşımını karşılaştırdım.
1. Veri toplama
Geleneksel yöntemde ekipler araziye çıkar, tapu kayıtları elle taranır. Yapay zekâ yaklaşımında İHA ve LiDAR ile arazi hızla ölçülüyor. Eski tapu belgeleri OCR ile okunuyor, derin öğrenme parsel sınırlarını görüntüden çıkarıyor.
2. Toprak ve su analizi
Toprak örnekleri laboratuvarda tek tek inceleniyordu. Şimdi hiperspektral görüntüler toprak özelliklerini geniş alanda kestiriyor. Nesnelerin interneti sensörleri nemi ölçüyor, makine öğrenmesi verimlilik sınıflarını tahmin ediyor.
3. Blok planlama
Yeni parsel düzeni mühendisin deneyimine ve uzun hesaplara dayanıyordu. Genetik algoritmalar elliden fazla parametreyi aynı anda değerlendirip alternatif planlar üretebiliyor: yola erişim, sulama, toprak değeri, malik tercihleri.
4. Malik görüşmeleri
Görüşmeler kâğıt formlarla, uzun toplantılarla yürüyordu. Doğal dil işleme ve konuşma tanıma görüşmeleri kayda geçiriyor. Blokzincir tabanlı tapu kaydı ve sanal gerçeklikle yeni parseli önceden gösterme de gündemde.
5. Arazide uygulama
Yeni sınırlar araziye elle aplike ediliyordu. GPS güdümlü iş makineleri ve arazinin dijital ikizi, planla uygulama arasındaki farkı küçültüyor.
Mühendisin rolü değişiyor
Yapay zekâ harita mühendisini ortadan kaldırmıyor. Rolünü ölçüm yapandan strateji kurana taşıyor. Sonuç sürdürülebilir tarım ve gıda güvenliği. Bu yazıya katkısı için Önder Karagöz'e teşekkür ederim.
Bu yazı ilk olarak LinkedIn'de yayımlandı.